TANG (618 - 907)
Czas panowania dynastii Tang był jednym z najbogatszych, także kulturalnie, okresów w historii Chin. Za rządów drugiego cesarza dynastii, Taizong'a, gospodarka rozkwitła, a imperium doświadczyło ery stabilności. Co więcej, uważany był on za władcę światłego ze względu na jego otwarty styl rządzenia. Niedługo po panowaniu Taizong'a, Wu Zetian została jedyną w historii Chin cesarzową. Zapamiętana została jako surowa, lecz kompetentna władczyni, która przyciągnęła na swój dwór zdolnych ludzi. Dynastia Tang osiągnęła swój szczyt za panowania cesarza Xuanzong'a. Jego rządy zapowiadały długi okres ekspansji, dobrobytu i stabilności, ale pod koniec jego panowania dynastia chyliła się ku upadkowi i w niedługim czasie lokalni dowódcy zbrojni podchwycili okazję do rebelii. Największym zagrożeniem, z jakim dynastia musiała się zmierzyć był wyniszczający bunt An Lushan, rdzennego przedstawiciel Sogdian'u, który był adoptowanym synem ulubionej konkubiny Xuanzong'a, Yang Guifei.
Wielu z najbliższych doradców cesarza obwiniało Yang Guifei, nazywaną "Grubą Konkubiną", o upadek imperium. Cesarz był tak oczarowany jej wdziękami, że zaniedbywał sprawy państwowe i spędzał czas bawiąc się ze swą faworytą. Pochodząca z ubogiej rodziny Yang Guifei wykorzystała tę okazję do wzbogacenia siebie i swych bliskich. W końcu urzędnicy cesarza zmusili go do nakazania Yang Guifei popełnienia samobójstwa w czasie ucieczki z An Lushan. Po tym wydarzeniu Xuangzong popadł w głęboką depresję i abdykował. Poeta dynastii Tang uwiecznił to w Pieśni o Wiecznym Smutku (chang hen ge ).
System egzaminacyjny imperium znacznie się rozwinął za czasów dynastii Tang. Choć w teorii w egzaminach brać udział mógł każdy, nawet biedny wieśniak, w praktyce tylko ci, których było stać na lata studiów mogli przejść przez mocno zmuszający do rywalizacji system. Również poezja osiągnęła szczyty artyzmu w trakcie trwania dynastii Tang. Wielu spośród najbardziej utalentowanych poetów chińskich, takich jak Li Bai, Du Fu i Bai Juyi tworzyło w czasie dynastii Tang.
Dynastia Tang była największą potęgą w Azji, sięgając w kierunku Azji Centralnej, a jej wpływ kulturalny odegrał kluczową rolę w rozwoju Korei i Japonii. Liczni zagraniczni posłowie i studenci często odwiedzający dynastię Tang umożliwili częste wymiany kulturowe, czyniąc dynastię Tang najbardziej kosmopolityczną i otwartą ze wszystkich chińskich dynastii.
Kodeks prawny dynastii Tang oraz chińskie znaki były niektórymi z najważniejszych chińskich produktów eksportowych do Korei i Japonii. Tysiące uczniów przybywało z obu tych krajów do Chin by się kształcić, a chińscy nauczyciele podróżowali za granicę by rozpowszechniać ich wiedzę. Buddyzm nadal rozprzestrzeniał się w Chinach, gdzie przyjął chiński charakter, zwiększając swą popularność. Do Chin dotarło eklektyczne środowisko religii - Zoroastrianizm, Nestoriańskie Chrześcijaństwo, Manicheizm, Judaizm i Islam. Również technologie podróżowały wzdłuż Szlaku Jedwabnego. Arabscy kupcy rozpowszechnili techniki wytwarzania papieru. Za czasów dynastii Tang został wynaleziony druk, a pierwszym przykładem dzieła korzystającego z tej techniki była Diamentowa Sutra, wydrukowana w 868 roku. W bitwach późnej dynastii Tang stosowano broń używającą prochu strzelniczego.
Jako że dynastia zachwiała się w wyniku rebelii An Lushan, która trwała ponad osiem lat, większa władza została przekazana urzędnikom wojskowym, by mogli zająć się buntem. Jednakże zaczęli oni zyskiwać władzę i zakładać własne królestwa. W roku 907 dynastia Tang została obalona. Wszystko rozpoczęło się od nowa. Okres, który nastąpił po upadku dynastii był czasem zniszczenia i zamieszania. To właśnie w tym okresie przemian centrum gospodarcze Chin przeniosło się z centrum kraju w dolinie Żółtej Rzeki, leżącej na północy, na południe. Migracja ekonomiczna na południe w połączeniu z częstymi inwazjami z północy stworzyła kulturowy i psychologiczny podział w świadomości Chińczyków wzdłuż rzeki Jangcy.










































