Wojna Domowa

Dyskryminacja języka tamilskiego podsycała utworzenia niezależnego stanu stawiane przez mniejszość tamilską.  Wybory nowych władz partii UNP pod J. R. Jayawardene w roku 1977  i zaimplementowanie ekonomicznych reform ukierunkowanych na wzrost nie pomogły ograniczyć przypływu przemocy terrorystycznej i krwawych anty-tamilskich zamieszek (1977, 1981, 1983). W latach 80tych Tygrysy Wyzwolenia Tamilskiego Ilamu rozpoczęły wojnę partyzancką na pełną skalę z armią na północy i wschodzie. W tym samym czasie radykalni syngalescy studenci zamordowali członków rządu, którzy ich zdaniem byli zbyt  łagodni w stosunku do Tamilów. W roku oku 1987, w odpowiedzi na prośbę rządu Jayawardena, Indie wysłały 42 000 sił zbrojnych do północno-wschodniej Sri Lanki. Hinduskie siły prowadziły nie mogącą się rozstrzygnąć wojnę z Tygrysami i zostały poproszone o wycofanie się przez następcę Jayawardena, Ramasinghe Premadasa, który został wybrany w 1988 roku.

Siły hinduskie wycofały się pod koniec roku 1989 , a walki wznowiły się w 1990 roku. W roku 1993 Premadasa został zamordowany w samobójczym ataku bombowym. Urząd prezydenta przejął po nim premier, lider partii UNP Dingiri Banda Wijetunga. Rok później opozycyjna partia Sojusz Ludowy (PA) doszła do władzy, a Chandrika Kumaratunga, córka Sirimavo Bandaranaike została premierem, a potem prezydentem. Jej rząd wynegocjował zawieszenie broni z Tamilskimi Tygrysami, jednak po trzech miesiącach akty przemocy powróciły.

 Pod koniec roku 1995 rząd przeprowadził szeroką ofensywę, przejął Tamilski bastion w Dżafnie, gdzie odniesiono znaczne straty w ludziach, podczas gdy wojny terrorystów skutkowały śmiercią cywilów w Colombo.  Wojna trwała na przestrzeni lat 90-tych: siły rządu atakowały bazy rebeliantów, a terroryści przeprowadzali zabójstwa polityczne (w tym również kilku tamilskich polityków) i samobójcze ataki bombowe. Na koniec wieku ponad 60 00 ludzi zginęło z powodu etnicznego konfliktu.

Prezydent Kumaratunga została ranna gdy terrorysta-samobójca zdetonował się na wiecu wyborczym w grudniu 1999 roku. Kilka dni później została powtórnie wybrana nieznaczną większością głosów. Prezydent podejmowała kolejne próby wynegocjowania nowej konstytucji, która gwarantowałaby Tamilom pewną autonomię. Okazały się one jednak bezskuteczne i walki trwały nadal. W październiku 2000 roku po wyborach parlamentarnych PA pozostała najliczniejszą partią, brakło jej jednak sześciu mandatów aby uzyskać większość bezwzględną, co zmusiło ją do zawiązania koalicji z partią muzułmańską. Po wycofaniu się tej partii Kumaratunga zawiesiła działanie parlamentu (lipiec-wrzesień 2001), do czasu kiedy była w stanie utworzyć koalicję z lewicową, nacjonalistyczną partią Ludowy Front Wyzwolenia (JVP). Jednak ucieczka członków jej własnej partii ostatecznie zmusiła ją do rozwiązania parlamentu i rozpisania nowych wyborów w grudniu.

Po zwycięstwie opozycji, Ranil Wickremasinghe z UNP został premierem, tworząc politycznie podzielony rząd. Zobowiązał się współpracować z prezydentem i zgodził się na rozejm. Pośredniczył w negocjacjach z tamilskimi partyzantami. Rozejm doprowadził do formalnego zawieszenia broni, w którym pośredniczyła Norwegia i które podpisane zostało w lutym 2002 roku. Wielokrotnie przerywane rozmowy w sprawie pokoju zaczęto we wrześniu następnego roku.

W listopadzie 2003 roku prezydent zawiesiła parlament i objął kontrolę nad ministerstwami obrony, spraw wewnętrznych i informacji, oskarżając premiera o zbytnie ustępowanie tamilskim rebeliantom w negocjacjach. Wkrótce ogłosiła także stan wyjątkowy.

Walka o władzę zaowocowała ustrojowym kryzysem na Sri Lance, sparaliżowała rząd i jego nierozstrzygnięte negocjacje z siłami Tamilów.

Kryzys przedłużył się na rok 2004 i w styczniu Prezydent Kumaratunga ogłosiła, że przysługuje jej dodatkowy rok na urzędzie w związku z  sekretną ceremonią zaprzysiężenia rok po tym jak została wybrana na swoją drugą kadencję (sąd najwyższy Sri Lanki orzekł przeciwko jej żądaniu dodatkowego roku w 2005 roku). W następnym miesiącu prezydent zwołała wcześniejsze wybory, które zostały przeprowadzone w kwietniu. Jej koalicja prowadzona przez parię PA wygrała większość mandatów w parlamencie, a prezydent mianowała ministrem Mahinda Rajapakse.

W międzyczasie, w marcu, nastąpił rozłam wśród tamilskich partyzantów.  Mniejsze siły wschodnie oderwały się, ale w kolejnym miesiącu główne siły północne wzmocniły kontrolę tego obszaru. Rebelianci oskarżyli rząd o wspieranie frakcji zdrajców i odmówili wznowienia rozmów pokojowych. Wybrzeże Sri Lanki, szczególnie na południu i wschodzie, zostało zniszczone przez grudniowe tsunami w 2004 roku na Oceanie Indyjskim, wywołane trzęsieniem ziemi na północny zachód od Sumatry. Ponad 35 000 osób zginęło, a ponad 800 000 zostało wysiedlonych.